Thứ Bảy, Tháng Tám 20, 2022
HomeKhởi nghiệpNhà khởi nghiệp nên chuẩn bị sẵn cho việc “đột tử”?

Nhà khởi nghiệp nên chuẩn bị sẵn cho việc “đột tử”?

Lời dẫn: Người ta nói mười nhà khởi nghiệp thì chín người “chết”, còn lại một người thoi thóp. Từ đó có thể thấy được những gian nan và vất vả khi khởi nghiệp. Trong bài viết ngày hôm nay, tác giả sẽ phân tích những khó khăn khi khởi nghiệp từ 9 khía cạnh, những bạn muốn khởi nghiệp hay chưa muốn khởi nghiệp đều có thể tham khảo, biết đâu sẽ có thu hoạch bất ngờ!

01.

Hôm nay tôi sẽ kể cho mọi người nghe một sự thật đáng buồn. Vài hôm trước có một anh bạn làm trong hậu trường gửi cho tôi một bức ảnh và hỏi tôi nghĩ gì về nó.

Ảnh: Nhà khởi nghiệp nên chuẩn bị sẵn cho việc “đột tử”?

Nói sao bây giờ nhỉ? Tôi chỉ có thể trả lời rằng tuy câu nói này đúng nhưng hơi khó nghe, và nó hoàn toàn là vấn đề của EQ. Tuy EQ của người viết câu này không cao nhưng đó là chuyện có thật.

Người chưa từng khởi nghiệp sẽ thấy cách nói trên đúng là điên rồ.

Người từng khởi nghiệp thì lại nghĩ mình đúng là điên rồ mới khởi nghiệp.

Cho nên tôi vẫn luôn khuyên mọi người rằng, nếu công việc hiện tại vẫn có thể tiếp tục được thì hãy yên ổn mà làm việc, đừng nghĩ ngợi lung tung rồi tự tìm thêm việc nữa.

Chắc chắn bạn sẽ hỏi ngược lại tôi là thế sao lão béo nhà ông lại tự tìm thêm việc vậy?

Đó là vì điều kiện kinh tế của tôi đủ vững chắc, cho nên tôi “chơi” được.

Hơn nữa tôi còn hiểu rất rõ về “kiểm soát rủi rõ”, về “cắt lỗ”, về “giữ lại đủ tiền sinh hoạt cho cả gia đình”.

Rất nhiều nhà khởi nghiệp bán nhà bán xe để cố gắng giữ lấy một công ty đang tụt dốc, họ không hiểu những điều trên.

Nếu từng thử khởi nghiệp, bạn mới hiểu được cực hình thực sự là như thế nào. Mấy chuyện vặt vãnh trong văn phòng chỉ là muỗi.

Khởi nghiệp chính là tận thế. 

Nếu kinh tế của bạn không vững hay thậm chí còn phải vay mượn, bạn đang ở tầng địa ngục thứ 19.

Bạn tưởng thế là hết ư?

Không đâu. Bạn sẽ phát hiện bên dưới tầng địa ngục thứ 19 có thể còn có bãi giữ xe ngầm nữa cơ.

02.

Đầu tiên là vấn đề trách nhiệm.

Khi bạn đi làm, bạn có thể hời hợt.

Chỉ cần đừng để bị bắt quả tang thì thực ra chẳng vấn đề gì. Dù trời có sập thì ông chủ bạn mới là người xui xẻo.

Đây cũng là lí do vì sao tôi luôn nói với những bạn đang đi làm công rằng, không cần lo lắng, hãy quan tâm tới bản thân mình.

Thế nhưng khi bạn là một nhà khởi nghiệp, là chủ của một công ty, bạn không thể hời hợt được, vì sao?

Bởi vì tất cả mọi người đều đang dựa vào bạn để kiếm tiền nuôi sống bản thân.

Bởi vì bạn phải nắm thật rõ tất cả mọi chuyện, nếu xảy ra sai lầm thì đó là trách nhiệm của bạn.

Bạn không trốn được.

Khi đi làm bạn hời hợt vẫn nhận lương như thường, thậm chí bạn đổ lỗi cho người khác, làm bản thuyết trình chẳng ra sao vẫn có thể được thăng chức.

Rất nhiều nhân viên cũ ở các công ty lớn chỉ dựa vào thâm niên làm việc và tạo mối quan hệ mà rất sung sướng, thời gian làm việc hiệu quả trong một ngày không quá 3 tiếng.

Nếu bạn đang ở trong tình trạng như vậy thì tôi thật lòng khuyên bạn rằng cứ sướng vậy đi, đừng nghĩ quẩn mà đi khởi nghiệp.

Khởi nghiệp mà hời hợt thì bạn lấy đâu ra tiền để trả tiền lương cho mọi người? Nếu lựa chọn con đường khởi nghiệp, bạn phải chuẩn bị sẵn sàng để mệt chết.

Thậm chí khó nghe hơn một chút, một nhà khởi nghiệp mà không mệt chứng tỏ tình hình kinh doanh của người đó không tốt, chứng tỏ người đó không kiếm ra tiền và sắp đóng cửa đến nơi.

03.

Còn về việc rất nhiều người nói rằng ông chủ thì nên quản lý thôi, các vấn đề khác thì để chuyên gia xử lý, vừa nghe là biết thiếu trải nghiệm nên chưa hiểu rõ. Tôi nhấn mạnh một lần nữa rằng, ở đây tôi đang nói đến các nhà khởi nghiệp chứ không phải ông chủ hoặc quản lý của một công ty lớn.

Chúng ta tiếp tục.

Là một nhà khởi nghiệp, bạn không chỉ phải quan tâm đến chiến lược mà còn rất nhanh phát hiện ra, xung quanh bạn đều là những “vị vua hời hợt”.

Còn không thì là những nhân viên nắm vững nghiệp vụ và kỹ thuật sẽ hất bạn ra và tự làm riêng. 

Là người nắm giữ vị trí trung tâm trong công ty, bạn là người hướng dẫn nghiệp vụ, là người thực thi nghiệp vụ, là người mang mối làm ăn về, là ATM của công ty, một mình bạn phải làm hết.

Nếu bạn không làm hết thì công ty đó cũng không phải là của bạn. Sự tồn tại của bạn không có ý nghĩa gì hết, hoặc bạn chỉ là một kẻ vơ vét tiền bạc mà thôi.

Muốn chạy ư? Bạn chạy đi đâu được?

Muốn đổ trách nhiệm cho người khác?

Đổ cho ai được đây?

Thử xem các chủ nợ và nhân viên không nhận được tiền lương có ném bạn vào nồi lẩu hay không?

04.

Chúng ta trò chuyện thẳng thắn một chút đi. Mọi người khởi nghiệp chẳng phải là vì tiền sao? Mỗi nhà khởi nghiệp đều có thể kể ra đủ loại ước mơ và hoài bão.

Tôi không nghĩ rằng họ giả tạo, đó chỉ là cách đối phó với giới truyền thông khi được phỏng vấn mà thôi.

Cách nói này không phải đang mô tả quá trình khởi nghiệp.

Quá trình khởi nghiệp là để kiếm tiền. Bất kể xuất phát điểm cao quý đến đâu thì mục đích cuối cùng vẫn là tạo ra lợi nhuận cho công ty.

Đừng quan tâm đến việc kiếm tiền từ hoạt động kinh doanh, hay hoạt động kinh doanh thua lỗ nhưng sau khi niêm yết lại kiếm ra tiền.

Cứ kiếm ra tiền là được.

Thế nhưng trong quá trình khởi nghiệp, nằm một chỗ kiếm ra tiền là không thể, quỳ kiếm tiền còn khó. Hầu hết nhà khởi nghiệp đều vừa quỳ vừa chạy, vô cùng mệt mỏi nhưng cũng chưa chắc kiếm ra tiền.

Chủ của một công ty lớn có thể không mệt là sự thật.

Nhân viên trong một công ty lớn có thể hời hợt là sự thật.

Nhưng điều đó chẳng liên quan gì đến nhà khởi nghiệp.

Nhà khởi nghiệp nằm ở giữa hai vị trí trên, vừa làm chủ vừa làm nhân viên, chỗ tốt không được hưởng nhưng mệt phần cả hai.

Đúng, nếu khởi nghiệp thành công sẽ kiếm được rất nhiều tiền.

Nhưng bạn phải xem tỷ lệ thành công là bao nhiêu.

Dù sao, về mặt lý thuyết thì ăn mày cũng có thể trở thành hoàng đế mà.

05.

Không nói về bản thân mình nữa, tôi sẽ kể về những nhà khởi nghiệp xung quanh tôi.

Có một người bạn đang mở lớp trông trẻ, bản thân còn phải làm kế toán, thỉnh thoảng đi nghiên cứu thị trường, đôi khi gặp phải những phụ huynh hay đòi hỏi còn phải tự mình đối phó do không thể trả lương cao mời nhân viên kinh doanh khéo nói chuyện.

Một người bạn khác mở nhà hàng, ngoài việc quản lý ra còn phải tự nhập hàng. Không đơn giản nói một hai câu là xong mà còn phải tự mình lái xe đi bốc hàng lên, đưa về còn phải dỡ hàng xuống cùng với đầu bếp.

Bạn không muốn làm ư?

Nhìn vào chi phí bạn sẽ cảm thấy mình làm được hết.

Thực ra làm về mảng Internet cũng không khác mấy.

Anh Đông từng kể thời gian đầu khi mới khởi nghiệp mình từng ngủ luôn ở văn phòng làm nhân viên chăm sóc khách hàng, còn tự mua một cái đồng hồ báo thức, buổi tối cứ cách 2 tiếng lại kêu một lần.

Trước đây tôi không tin, còn bảo sao anh ta không đi tham gia ngày hội kể chuyện luôn đi.

Cho đến khi tôi có một người bạn mở một cửa hàng trên sàn thương mại điện tử để khởi nghiệp, người bạn đó cũng ngủ lại văn phòng làm chăm sóc khách hàng đến đêm khuya.

Nhưng tôi vẫn không tin lắm câu chuyện cứ cách 2 tiếng lại dậy một lần trong suốt 4 năm của anh Đông, có điều thức đêm thì chắc chắn có, không hiếm gặp.

Từ lâu đã có một câu nói thế này.

“Kiếp trước phạm nghiệp giết người, kiếp này bạn trai khởi nghiệp.”

Nhà khởi nghiệp không có thời gian cho gia đình và bản thân, mỗi ngày đều bị nhà đầu tư, nhân viên và khách hàng “xâu xé”, cả năm không có ngày nghỉ, ngủ dậy là làm việc.

Nhưng ngược lại, nếu nhà khởi nghiệp không làm được điều này thì không được coi là đang khởi nghiệp, cùng lắm thì là nhà có tiền lấy ra tiêu bớt mà thôi.

Đương nhiên, nếu bạn giàu đến mức coi tiền như rác thì coi như tôi chưa nói gì.

Tôi có thể giữ tiền miễn phí giúp bạn.

06.

Nếu như ví thế giới kinh doanh là một lò mổ thì vòng khởi nghiệp sẽ là một game sinh tồn khốc liệt hơn rất nhiều.

Điều này có liên quan đến nguyên nhân thứ hai khiến mọi người mệt mỏi: Áp lực.

Rất nhiều người biết rằng thức khuya sẽ khiến hệ thần kinh giao cảm luôn trong tình trạng áp lực cao, rất không tốt cho sức khỏe.

Bệnh viện tim mạch Viễn Đại Thượng Hải từng tiến hành một cuộc điều tra và phát hiện ra rằng căng thẳng tinh thần quá mức là nguyên nhân bên ngoài đầu tiên dẫn đến đột tử.

Nhưng không có cách nào khác, bản thân việc khởi nghiệp đã đi kèm với áp lực cực độ mỗi ngày.

Đôi khi thức khuya không phải vì công việc còn dang dở mà chỉ đơn giản là vì áp lực quá không ngủ được.

Một vài người bạn khởi nghiệp của tôi từng nói khi thuyết giảng thế này: Đồng hồ báo thức đánh thức người làm công, ước mơ đánh thức người khởi nghiệp.

Ngoài đời họ lại nói với tôi rằng: Thứ đánh thức tôi không phải là ước mơ mà là áp lực đến nghẹt thở.

Hơn nữa, không gọi là đánh thức.

Mà phải là giật mình tỉnh dậy.

Áp lực này đến từ rất nhiều nguồn, một trong số đó là áp lực từ sự bế tắc trong việc đựa ra quyết định.

Có một doanh nhân người Mỹ không quá nổi tiếng ở Trung Quốc tên là Ben Horowitz. Ông đã viết một cuốn sách tên là “Gian nan chồng chất gian nan” và trong đó có một đoạn tôi nghĩ là rất thú vị.

Không thể áp dụng công thức chung cho những vấn đề mà người khởi nghiệp phải đối mặt mỗi ngày, bởi chúng không giống nhau.

Khởi nghiệp giống như xây mới hoàn toàn một tòa nhà.

Đây quả thực là một điều tồi tệ.

Đối với một ông chủ lớn, công ty đang đi đúng hướng, con đường phía trước rộng mở;

Đối với người làm công, có kinh nghiệm để nhìn vào, có đồng nghiệp để hỏi, có thể đổ lỗi, có thể hời hợt.

Nhưng nhà khởi nghiệp chỉ có thể lần mò tìm kiếm, cho dù hỏi người khác và người đó tốt bụng chỉ cách cho.

Nhưng cách áp dụng được cho công ty người ta chưa chắc đã áp dụng được với công ty của mình.

Công ty thành công một năm trước, năm nay sao chép lại có thể là con đường chết.

Đây chính là áp lực của nhà khởi nghiệp. Mỗi bước đi giống như đang vén màn sương mù trong game chiến đấu vậy, không biết bước tiếp theo có chạm trán quái vật cấp 99 hay không.

Bản thân áp lực không phải là vấn đề, nhưng áp lực của nhà khởi nghiệp lại rất khó giải tỏa.

Bởi vì bạn luôn phải thể hiện ra mặt mạnh mẽ trước mọi người. Bạn phải cho họ lòng tin, nếu không bạn sẽ là một kẻ vô dụng.

Trước mặt nhân viên, bạn là người dẫn đường, bạn phải mạnh mẽ;

Trước mặt đối tác và nhà đầu tư, họ không muốn nghe bạn phàn nàn, bạn cũng không dám thể hiện mặt yếu đuối của mình trước họ;

Còn về bạn bè và người thân, họ rất sẵn lòng lắng nghe bạn nhưng lại không hiểu được sự đấu tranh mà bạn đang phải trải qua, vì họ không quen thuộc với các công việc chi tiết khi khởi nghiệp.

Thậm chí có đôi khi, sự không thấu hiểu của người thân lại chính là nguồn gốc của áp lực.

Vì vậy, người khởi nghiệp là người cô đơn, chỉ có thể mạnh mẽ tự cáng đáng.

07.

Một nguồn áp lực khác đó là áp lực sinh tồn.

Khởi nghiệp thất bại vĩnh viễn là thành gươm Damocles treo lơ lửng trên đầu các nhà khởi nghiệp.

Một khi thất bại, tất cả tâm huyết bỏ ra trước đó đều trôi đi theo dòng nước.

Thanh gươm chết chóc đó không biết sẽ chém xuống vào lúc nào, ở đâu và từ góc độ nào.

Nói một cách đơn giản, biểu hiện cuối cùng của khởi nghiệp thất bại là dòng vốn của doanh nghiệp bị đứt đoạn. Lí do vì sao đứt đoạn có thể rất thần kỳ.

Ví dụ, trong năm 2018 có một thương hiệu cửa hàng tiện lợi đang kinh doanh rất tốt.

Sau đó phía nhà đầu tư thực hiện P2P và thất bại, tài khoản ngân hàng bị đóng băng, tất cả hơn 100 cửa hàng được mở rộng trước đó chỉ sau một đêm đã bị đóng cửa.

Đang làm rất tốt nhưng vẫn không hiểu vì sao mà chết, loại tai nạn không thể kiểm soát này thường xuyên xảy ra trong khởi nghiệp. Dịch bệnh hiện nay cũng là một tai nạn không thể kiểm soát đối với vô số người.

Kể cả khi không nhắc đến các yếu tố bất khả kháng này thì vẫn còn những yếu tố hiện thực khác.

Kinh doanh bình thường cũng có thể thất bại.

Vì bạn không biết đối tác và khách hàng của mình có xảy ra vấn đề gì hay không.

Tôi có người bạn khởi nghiệp vào cuối năm ngoái. Cuối tháng trong tài khoản của công ty có hơn 2 triệu tiền mặt, ngoài ra còn có 800.000 tệ doanh thu tháng này.

Sau khi trừ đi các khoản chi phí bắt buộc hàng tháng như tiền thuê nhà, tiền nước, tiền điện, tiền mạng và tiền lương của nhân viên thì theo lý thuyết vẫn có thể còn lại 600.000 tệ, vượt qua tháng này hoàn toàn không gặp bất cứ áp lực nào và doanh thu mới sẽ đến trong tháng tới.

Kết quả là hợp đồng giữa người bạn khởi nghiệp cùng và một công ty gia công gặp trục trặc.

Ban đầu chia thành 3 đợt thanh toán, nhưng bên còn lại quá tích cực và hoàn thành công việc đợt 2 trước thời hạn. Theo điều khoản khuyến khích hy vọng sẽ thúc giục công ty gia công làm việc nhanh chóng hơn mà bạn tôi không hề biết đến, bạn tôi đã phải trả thêm một số tiền.

Sau đó dòng tiền bị kẹt. Trả tiền xong thì không còn tiền trả lương cho nhân viên, không trả tiền thì vi phạm hợp đồng.

Tôi chỉ biết đến câu chuyện này khi người bạn đó đến vay tiền. Cuối cùng may là còn bạn bè giúp đỡ, mỗi người một ít giúp anh ấy chống đỡ qua đợt này.

Tuy nhiên, đây là nguyên nhân thứ ba khiến tỷ lệ nhà khởi nghiệp đột tử cao: nỗi sợ hãi vô hạn.

08.

Nỗi sợ hãi vô hạn là gì? Tuy các công ty hiện nay đều là công ty trách nhiệm hữu hạn nhưng trên thực tế, các nhà khởi nghiệp đều đang phải chịu trách nhiệm vô hạn.

Để khởi nghiệp thành công, rất nhiều nhà khởi nghiệp đang ở trong trạng thái đánh cược toàn bộ. Bán nhà để khởi nghiệp, dùng danh nghĩa cá nhân để vay tiền khởi nghiệp là tình trạng rất thường thấy.

Khi lựa chọn con đường nguy hiểm này, tuy các nhà khởi nghiệp đều tự vẽ ra cho mình một giới hạn ví dụ như công ty có thể phá sản nhưng bản thân mình thì không, ví dụ như không được vay tiền bạn bè và người thân.

Nhưng khi bắt tay vào làm thực tế, những giới hạn này rất dễ bị phá vỡ.

Ở đây vốn tồn tại một mâu thuẫn. Rất nhiều công ty khởi nghiệp cắn chặt răng chống đỡ, bất kể là chịu đựng để dìm chết đối thủ hay chờ đợi thời cơ đến, thành bại chính nằm ở quyết tâm đó.

Nhưng cũng có rất nhiều công ty khởi nghiệp, cắn chặt đến gãy cả răng cuối cùng vẫn thất bại.

Cho nên khi phải đưa ra quyết định có all-in hay không đó, một bên là từ bỏ tất cả những gì đã đầu tư vào trước đó, một bên là phá vỡ giới hạn và kéo thêm nhiều nguồn đầu tư khác vào trong, quả thực rất khó quyết định.

Người bạn khởi nghiệp đã vay tiền tôi bên trên, lúc bắt đầu còn đảm bảo sẽ cắt lỗ kịp thời, nhưng cuối cùng vẫn tìm tôi và những người bạn khác để vay tiền.

Cũng may là cuối cùng anh ấy đã chống đỡ được, nếu không thì lại phải đi viết bài giống như tôi rồi.

Nhưng giả sử tháng tiếp theo công ty của anh ấy lại gặp phải khó khăn mới thì sao?

Vì thời gian không thể đảo ngược nên hiện tại, hành động phá vỡ giới hạn vay tiền bạn bè của anh ấy nhìn có vẻ như là tinh thần không chùn bước của một nhà khởi nghiệp. Thậm chí tôi nghĩ sau này anh ấy có thể trở nên lớn mạnh, khi phóng viên phỏng vấn thì trải nghiệm này sẽ được kể lại như một câu chuyện tích cực và truyền cảm hứng.

Việc đánh đổi tất cả này là tốt hay xấu cũng tàn khốc giống như lý thuyết thành bại của người anh hùng.

Nếu bạn thắng, bạn nói sai cũng thành đúng.

Nếu bạn thua, bạn nói đúng cũng thành sai.

09.

Ngoài ra còn có một điều tàn khốc hơn nữa, đó là đối với nhà khởi nghiệp không tồn tại trách nhiệm hữu hạn. Về mặt pháp luật thì có, nhưng trên thực tế thì không

Các nhà khởi nghiệp đôi khi không chỉ đầu tư tiền bạc và kinh nghiệm mà thậm chí là tất cả các mối quan hệ xã hội và gia đình của họ.

Việc nhiều, áp lực lớn, nỗi sợ vô hạn, ba điều này chồng chất lên nhau khiến trong túi áo mỗi nhà khởi nghiệp lúc nào cũng phải có một viên thuốc trợ tim cấp tốc.

Tôi có thể hiểu được nhiều bạn trẻ bất mãn với công việc. Nhưng các bạn không nhận thức đầy đủ về rủi ro của khởi nghiệp, lãng mạn hóa nó, coi nó như một trò chơi thì thực sự rất ngu ngốc.

Tôi từng nghe ít nhất một bạn đang đi làm trong công ty nói rằng tôi làm việc khổ quá, tôi không muốn làm nữa, tôi về tự khởi nghiệp.

Khởi nghiệp dường như trở thành một con đường dễ đi hơn.

Tôi còn từng nghe ít nhất một bạn trẻ nói rằng không thể làm công cả đời này được.

Tỷ lệ thành công 1% của các nhà khởi nghiệp dường như trở thành một điều hiển nhiên. Họ trông chờ vào tự do tài chính sau hồi chuông rung trên thị trường chứng khoán.

Các bạn à, các bạn phải biết rằng không phải ai đi Mỹ cũng là để rung chuông đâu.

Tâm lý chỉ muốn ăn mà không thích làm này rất phổ biến. Họ ngó lơ những gian khổ khi khởi nghiệp, đánh giá quá cao khả năng chịu áp lực và chịu khó chịu khổ của bản thân.

Nói thật lòng, khởi nghiệp không phải là trò chơi đóng vai gia đình, nếu thật sự không làm được thì đừng cố.

Nếu thật sự quá rảnh muốn tìm kiếm sự kích thích.

Thì cũng đừng khởi nghiệp, đi mua cổ phiếu và quỹ thì hơn.

Kích thích chắc sẽ bằng một phần mười khởi nghiệp.

Thử đi nhé!

Nguồn: VN BOSSKOL

RELATED ARTICLES
Để lại một bình luận
- Advertisment -
Google search engine

Most Popular

Recent Comments